pdf[hy]57pix

دايـاسپـوراي افغــان
رويـاي امنيـت ـ كـار ـ آزادي

آزاده زمانـي و حامـد يغمائيــان

جمهوري اسلامي افغانستان نام قراردادي حكومتي است كه پس از سرنگوني رژيم طالبان در گستره‌اي با ٦٤٧٥٠٠ كيلومتر مربع و يكسره محصور در خشكي تأسيس شده است. اين كشور كوهستاني و ناهموار با ٥٥٢٩ كيلومتر مرز زميني با كشورهاي پاكستان(٢٤٣٠ كيلومتر), چين(٧٦ كيلومتر), تاجيكستان(١٢٠٦ كيلومتر), ازبكستان(١٣٧ كيلومتر), تركمنستان(٧٤٤ كيلومتر), و ايران(٩٣٦ كيلومتر) هم‌مرز است و بر اساس آمارهاي سال ٢٠٠٦ ميلادي, جمعيتي برابر با ٣١٠٥٦٩٩٧ نفر دارد كه ٥٣ درصد آن را افراد بين ١٥ تا ٦٤ سال تشكيل مي‌دهند و ميانگين سني ٦/١٧ سال بيانگر بافت جمعيت جوان اين كشور است. نرخ رشد جمعيت معادل ٦٧/٢ درصد و نرخ مرگ‌و‌مير برابر ٣٤/٢٠ وفات به ازاي هر ١٠٠٠ نفر مي‌باشد. اقوام پشتو, تاجيك, ازبك, هزاره, ايماق, تركمن و بلوچ در اين كشور ساكن بوده و ٨٠ درصد مردم افغانستان را مسلمانان‌ِ سني مذهب تشكيل مي‌دهند و ١٩ درصد مردم هم مسلمانان شيعه هستند. درصد مرگ‌و‌مير نوزادان معادل ٢٣/١٦٠ وفات در هر ١٠٠٠ تولد, اميد به زندگي ٣٤/٤٣ سال و نرخ باروري زنان برابر ٦٩/٦ نوزاد به نسبت هر زن است. نرخ باسوادي, كه افراد بالاي ١٥ سالي كه سواد خواندن و نوشتن دارند, را در بر مي‌گيرد معادل ٣٦ درصد است كه مردان با ٥١ درصد و زنان با ٢١ درصد از تحصيلات حداقلي بهره برده‌اند. يعني از هر ٢ مرد يك نفر سواد خواندن دارد و از هر ٥ زن ٤ نفر از تحصيل محروم بوده‌اند.

نام افغانستان به عنوان يك كشور مستقل تنها از حدود ٢٦٠ سال پيش مطرح شده و پيش از آن اين كشور جزئي از خاك ايران بوده است. در سال ١٧٣٧ ميلادي نادر شاه افشار كابل را تصرف كرد و با گذر از افغانستان امروز به هندوستان حمله كرد و پس از فتح آن به پايتخت خود در شهر مشهد بازگشت. در آنجا و به سال ١٧٤٧ ميلادي به دست سران سپاه خود به قتل رسيد و پس از آن بود كه احمدخان سدوزايي از سران قبيله‌ي پشتون‌هاي ابدالي كه از جمله امراي سپاه نادر بود به قندهار رفت و در آنجا خود را امير افغانستان, يعني رئيس همه‌ي قبايل خواند. از آن روز تا امروز تاريخ افغانستان همواره در جنگ سپري شده است. جنگ‌هاي داخلي ميان قبايل افغان براي سيطره بر ديگري و جنگ با دولت‌هاي انگلستان و روسيه كه خاك اين كشور را عرصه‌ي قدرت‌نمايي با يكديگر كرده بودند.

مهاجرت گسترده‌ي افغان‌ها پيامد بيش از سي سال جنگ در خاك اين كشور است. هجوم اتحاد جماهير شوروي در سال ١٩٧٨, جنگ‌هاي داخلي ميان گروه‌هاي مجاهدين در سال ١٩٩٢ و رژيم طالبان در سال ١٩٩٥ موجب شد تا افغان‌هاي جنگ‌زده براي دستيابي به امنيت و يافتن راهي براي گذران زندگي به پاكستان, ايران و ديگر كشور‌هاي جهان مهاجرت كنند. بر اساس گزارش ساليانه‌ي كميسارياي عالي پناهندگان سازمان ملل متحد در سال ٢٠٠٦ ميلادي, پاكستان با ١٥/٢ ميليون و ايران با ٩/٠ ميليون, بيشترين تعداد مهاجرين افغان را پذيرفته‌اند. شمار مهاجرين افغان در ديگر كشور‌هاي جهان نيز به اين شرح بوده است: انگلستان, ايرلند و اسكاتلند (٢٣٠٦٩)/ آلمان (٢١٨٧٩)/ هلند (٢١٣٥٧)/ كانادا (١٤٤١٩)/ آمريكا (١٣٢٤٢)/ هندوستان (حدود ٩٠٠٠)/ استراليا (حدود ٧٠٠٠)/ تركمنستان (حدود ٧١٠) ...

براي مشـاهده‌ي ادامه‌ي متـن، فايل ‹پي‌دي‌اف› پيوست را دريافت نماييــد.